ભાવનગરમાં ચાંદીપુરા વાયરસ: ગુજરાતમાં ચાંદીપુરા વાયરસનો ખતરો વધતો જઈ રહ્યો છે. હવે ભાવનગર જિલ્લામાં પણ આ વાયરસથી પ્રથમ બાળકના મોતની સત્તાવાર પુષ્ટિ થઈ છે. વલ્લભીપુર તાલુકાના મેલાણા ગામમાં રહેતા 6 વર્ષના બાળકનું સારવાર દરમિયાન મોત થયું હતું. બાદમાં ગાંધીનગર લેબમાં થયેલી તપાસમાં બાળકનું મૃત્યુ ચાંદીપુરા વાયરસના સંક્રમણથી થયું હોવાનું સામે આવ્યું છે. આ ઘટનાએ આરોગ્ય વિભાગને વધુ સતર્ક બનાવી દીધો છે.
ભાવનગરમાં ચાંદીપુરા વાયરસથી પ્રથમ મૃત્યુ
આરોગ્ય વિભાગના જણાવ્યા મુજબ, બાળકનો પરિવાર મૂળ મધ્યપ્રદેશનો છે અને હાલ મેલાણા ગામમાં ખેતી મજૂરી કરીને જીવન નિર્વાહ કરે છે. બાળક 6 જુલાઈએ જામનગરથી ગામે આવ્યો હતો. થોડા જ સમયમાં તેને તાવ આવ્યો અને ચાલવામાં મુશ્કેલી અનુભવાતી હતી.
પરિવારે પહેલા વલ્લભીપુરમાં સારવાર કરાવી હતી, પરંતુ સ્થિતિ ગંભીર બનતા તેને 8 જુલાઈએ ભાવનગરની સર ટી હોસ્પિટલમાં દાખલ કરવામાં આવ્યો. સારવાર દરમિયાન 9 જુલાઈએ બાળકનું મોત થયું હતું. ત્યારબાદ તેના બ્લડ સેમ્પલ ગાંધીનગર મોકલવામાં આવ્યા હતા, જ્યાંથી આવેલા રિપોર્ટમાં ચાંદીપુરા વાયરસની પુષ્ટિ થઈ હતી.
ગુજરાતમાં વધી રહી છે ચિંતા
આ કેસ સાથે ગુજરાતમાં ચાંદીપુરા વાયરસથી મૃત્યુ પામેલા બાળકોની પુષ્ટિ થયેલી સંખ્યા ચાર થઈ ગઈ છે. ઉપરાંત કેટલાક અન્ય બાળકોના મોતમાં પણ ચાંદીપુરા જેવા લક્ષણો જોવા મળ્યા હતા, જેના કારણે આરોગ્ય વિભાગ સતત તપાસ કરી રહ્યો છે.
પંચમહાલ અને સાબરકાંઠા જિલ્લામાં સૌથી વધુ કેસ નોંધાયા બાદ હવે ભાવનગરમાં પણ વાયરસથી મૃત્યુ નોંધાતા સમગ્ર રાજ્યનું આરોગ્ય તંત્ર એલર્ટ મોડમાં આવી ગયું છે.
મેલાણા ગામમાં આરોગ્ય વિભાગની કાર્યવાહી
બાળકના મૃત્યુ બાદ આરોગ્ય વિભાગની ટીમે મેલાણા ગામમાં તાત્કાલિક કામગીરી શરૂ કરી છે. ગામમાં દવાનો છંટકાવ કરવામાં આવ્યો છે અને ઘરેઘરે જઈ આરોગ્ય તપાસ કરવામાં આવી રહી છે. સાથે જ લોકોમાં જાગૃતિ લાવવા અને નવા કેસ ઝડપથી શોધી શકાય તે માટે સર્વેલન્સ પણ વધારવામાં આવ્યું છે.
અધિકારીઓએ લોકોને અફવાઓથી દૂર રહેવાની અને કોઈપણ બાળકમાં ગંભીર લક્ષણો દેખાય તો તરત જ હોસ્પિટલનો સંપર્ક કરવાની અપીલ કરી છે.
ચાંદીપુરા વાયરસ શું છે?
ચાંદીપુરા વાયરસ એક દુર્લભ પરંતુ ગંભીર વાયરસ છે, જે મુખ્યત્વે બાળકોને અસર કરે છે. આ વાયરસ મગજમાં સોજો (એન્સેફેલાઇટિસ) પેદા કરી શકે છે. ઘણી વખત તેની અસર ખૂબ ઝડપથી વધે છે, જેના કારણે દર્દીની સ્થિતિ ગંભીર બની શકે છે.
હાલમાં આ વાયરસ માટે કોઈ ચોક્કસ એન્ટીવાયરલ દવા ઉપલબ્ધ નથી. સમયસર સારવાર અને દર્દીને જરૂરી તબીબી સહાય આપવી એ જ સૌથી અસરકારક રસ્તો માનવામાં આવે છે.
ચાંદીપુરા વાયરસના મુખ્ય લક્ષણો
જો બાળકમાં નીચેના લક્ષણો જોવા મળે તો તરત જ ડૉક્ટરની સલાહ લેવી જોઈએ.
- અચાનક ઊંચો તાવ આવવો
- સતત ઊલટી થવી
- માથાનો તીવ્ર દુખાવો
- ચાલવામાં તકલીફ પડવી
- ગભરામણ અથવા બેચેની
- બેભાન થવું અથવા ખેંચ આવવી
- વર્તનમાં અચાનક ફેરફાર દેખાવા
વાયરસથી બચવા શું કરવું?
આરોગ્ય વિભાગે લોકોને કેટલીક સરળ પરંતુ મહત્વપૂર્ણ સાવચેતીઓ રાખવાની સલાહ આપી છે.
- બાળકોને મચ્છર અને અન્ય જીવાતોથી બચાવો.
- ઘરની આસપાસ સ્વચ્છતા જાળવો.
- જીવાતોનો ઉપદ્રવ ઓછો રહે તે માટે દવાનો છંટકાવ કરાવો.
- બાળકોને સંપૂર્ણ કપડાં પહેરાવો, ખાસ કરીને સાંજના સમયે.
- બાળકને તાવ કે અન્ય ગંભીર લક્ષણો દેખાય તો ઘરે સારવાર કરવાને બદલે તરત હોસ્પિટલ લઈ જાઓ.
સેન્ડ ફ્લાય અને સામાન્ય માખીમાં શું તફાવત?
આરોગ્ય નિષ્ણાતો જણાવે છે કે સેન્ડ ફ્લાય સામાન્ય ઘરની માખી કરતાં અલગ હોય છે.
સેન્ડ ફ્લાય કદમાં નાની અને ભૂરી રંગની હોય છે તથા લોહી ચૂસવા માટે કરડે છે. જ્યારે સામાન્ય ઘરની માખી કદમાં મોટી હોય છે, કરડતી નથી અને ખોરાક પર બેસીને જીવતી હોય છે. આ તફાવત જાણવો જરૂરી છે જેથી લોકો યોગ્ય સાવચેતી રાખી શકે.
જામનગરમાં પણ શંકાસ્પદ બાળકો સારવાર હેઠળ
ભાવનગર ઉપરાંત જામનગરમાં પણ કેટલાક બાળકોમાં ચાંદીપુરા વાયરસ જેવા લક્ષણો જોવા મળ્યા છે. સરકારી જી.જી. હોસ્પિટલમાં ત્રણ બાળકો સારવાર હેઠળ છે, જેમાં દેવભૂમિ દ્વારકાના એક બાળકનો પણ સમાવેશ થાય છે. આરોગ્ય વિભાગે જણાવ્યું છે કે તેમના સેમ્પલની તપાસ ચાલી રહી છે અને લેબ રિપોર્ટ આવ્યા બાદ જ અંતિમ પુષ્ટિ કરવામાં આવશે.
આરોગ્ય વિભાગે ફરી એકવાર લોકોને અપીલ કરી છે કે બાળકોમાં તાવ, ઊલટી, ચાલવામાં તકલીફ અથવા અન્ય ગંભીર લક્ષણો દેખાય તો વિલંબ કર્યા વગર નજીકની આરોગ્ય સંસ્થામાં સારવાર માટે પહોંચવું જોઈએ. સમયસર સારવારથી ગંભીર જોખમને ઘટાડવામાં મદદ મળી શકે છે.
